Product 2.5 Gebiedsontwikkeling
Toelichting op product
Veel gebiedsontwikkelingen die de afgelopen jaren zijn voorbereid, komen in de fase van uitvoering. Steeds meer hechten we belang aan participatie en omgevingsmanagement. Gebiedsontwikkeling gaat niet alleen om het bouwen, maar ook om het verbeteren van de leefbaarheid, het realiseren van ontmoetingsplekken en een kwalitatief goede leefomgeving met goede voorzieningen. Tijdens de uitvoering van deze projecten moeten we gezamenlijk veel aandacht geven aan leefbaarheid, het bereikbaar houden van de gemeente en het waarborgen van de sociale samenhang en ruimte bieden voor bedrijvigheid. In de vier MAAK-gebieden: Noord, Midden, Centrum en Zuid vinden de grootste gebiedsontwikkelingen plaats. Het betreft soms grondexploitaties, maar vaak ook projecten van particuliere initiatiefnemers, waarbij de gemeente faciliterend optreedt. De werkwijze in de maak.gebieden brengen we in overeenstemming met de woningbouwopgave voor de komende jaren. De strategische agenda van MAAK.Zaanstad krijgt goed vorm. Voor Noord is de strategienota in 2023 vastgesteld. Onderdeel van deze strategie is om drie deelgebieden in Noord verder uit te werken in gebiedsstrategieën. Voor Noord, Midden en Centrum zijn in 2020 en 2021 bijdragen vanuit de Woningbouwimpuls (rijksmiddelen) toegekend. Daarnaast putten we uit het jaarlijkse PRI-budget om nieuwe projecten op te starten. Uitgangspunt is dat de plankosten zo mogelijk ten laste van de initiatiefnemer worden gebracht door middel van een intentieovereenkomst of anterieure overkomst. Ook draagt de Metropoolregio Amsterdam (MRA) bij aan de plankosten samenhangend met WBI-projecten en versnelling van de woningbouw. |
|---|
Naam | Realisatie 2022 | Realisatie 2023 | Realisatie 2024 | Realisatie 2025 | Begroting 2025 | Streef- | Bron |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
Aantal woningen start bouw | 1.014 | 1.356 | 1.236 | 905 | 1.000 | 1.000 | Gemeentelijke registratie |
Aantal afgesloten IO’s en AO’s | 8 | 8 | 12 | 6 | 12 | 6 | Gemeentelijke registratie |
Aandeel houtbouw in nieuw af te sluiten overeenkomsten en grondexploitaties | nb | 15% | 15,8% | nb | 15% | ≥20% | Gemeentelijke registratie |
Toelichting indicatoren
Aantal woningen start bouw
Het verschil in start aantallen woningen is ontstaan door het over het jaar heen tillen van een aantal projecten in het Centrum (Tijdgeest) en Midden (Zuideinde).
Aantal afgesloten IO's en AO's
De realisatie van afgesloten overeenkomsten is niet in lijn met de begroting. De gebieden Zuid en Noord zijn achtergebleven op de oorspronkelijke planning. Vertraging is veroorzaakt door de complexiteit van ontwikkelingen, geen vastgestelde kaders en wisselingen van personeel en beperkte capaciteit.
Aandeel houtbouw in nieuw af te sluiten overeenkomsten en grondexploitaties
Er is geen actueel inzicht in het aandeel houtbouw in de af te sluiten overeenkomsten en grexen. Het ontsluiten van data, die zicht geeft op de reductie van CO2 in gebiedsontwikkeling, wordt onderzocht.
Terugblik op speerpunten 2025
Noord
Er zijn voor meerdere projecten (planologische) procedures gestart of afgerond. Op meerdere locaties wordt verder gebouwd aan woningbouwprojecten, waaronder de Bomenbuurt en Ecohof in Wormerveer en Kreekrijk in Assendelft. Naar verwachting wordt gestart met projecten Zaankwartier en werken we verder aan de planuitwerkingen voor onder andere Durghorst en het Vaartdijkterrein.
Midden
In Kogerveldwijk is in het vierde kwartaal het project Timbr aan de Slachthuisstraat opgeleverd. De bouw van project Paltrok vordert gestaag en de bouw van het project Jonker Juffer is gestart. Het ontwerp Tam-Imro voor het project Hilko is vastgesteld en vrijgegeven voor de ter inzage periode, met als resultaat één zienswijze. Verder is de nota van uitgangspunten met schetsontwerp voor de Scholtenstraat, Paltrokstraat en noordelijk deel van de Heijermansstraat opgesteld en gereed gemaakt voor besluitvorming.
Centrum
Eind december is het mobiliteitsonderzoek ten behoeve van het stationsgebied afgerond. Dit geeft inzicht in de mogelijkheden van een uitwerking in lijn met het ZMP. Voor Centrum Oost is er een tweetal participatiemomenten georganiseerd en einde jaar zijn de Tam-Imro plannen voor Behouden Haven en Saendeborch gepubliceerd.
Oost
Voor de Kraakstraat is een intentieovereenkomst met Parteon gesloten. De startnotitie voor de Kraakstraat is door de raad vastgesteld. Met Rochdale is een reserveringsovereenkomst gesloten voor de afname van grond naast de moskee voor de bouw van 35 seniorenwoningen. Ontwikkelaar Vorm heeft de tender voor de Jasperstraat gewonnen. De overeenkomst is getekend en Vorm heeft de ontwikkeling opgepakt. Voor de ontwikkeling en versnelling van projecten is een subsidie verstrekt door het Rijk. Het betreft de Woontopsubsidie die specifiek is voor NPLV-wijken (Nationaal Programma Leefbaarheid en Veiligheid), waar Zaandam Oost er één van in totaal 20 in Nederland is. De voorbereiding van deze projecten die in de Woontop subsidie zijn opgenomen zijn gestart. Het betreft voornamelijk projecten, waarbij de gemeente de grond in eigendom heeft en gaat uitgeven.
Zuid
In het eerste kwartaal is de bouw van blok 13 en 14 op het Hembrugterrein van start gegaan. In het derde kwartaal is gezamenlijk met ontwikkelaar Hembrug Zaandam B.V. (HBZ) begonnen met het opstellen van een stedenbouwkundig plan voor het zuidelijk deel van het Hembrugterrein. De bouw van fase 1 op het Hembrugterrein ontwikkelt zich in rap tempo.
In januari zijn het definitief Perspectief Achtersluispolder en de startnotitie Sluiskwartier vastgesteld. In november is een Rijkssubsidie toegekend voor Achtersluispolder en HOV ZaanIJ. Voor de ontwikkeling van het Sluiskwartier betekent dat een rijksbijdrage van € 10,9 mln. (inclusief BTW) uit het Gebiedsbudget voor grootschalige woningbouwlocaties. Voor de infastructuurmaatregelen ten behoeve van de HOV ZaanIJ én de Achtersluispolder betekent dat een bijdrage van € 53,5 mln. (inclusief BTW) uit het infrastructuurbudget.
Voor Zuiderhout Noord is in het eerste kwartaal de haalbaarheidsstudie vastgesteld door de gemeenteraad. Ten behoeve van Ontwikkelveld 1 en 3 is in het derde en vierde kwartaal een startnotitie opgesteld. Die wordt in het eerste kwartaal van 2026 aangeboden aan de gemeenteraad ter besluitvorming.